«Όχι μόνον Ρομά.  Πρώτα από όλα Έλληνες»

Η 8η Απριλίου, έχει θεσπιστεί, ως παγκόσμια ημέρα Ρομά. 

Στην Ελλάδα, η παρουσία των Ρομά, μετρά πάνω από δέκα αιώνες. 

Το 2001, Με ψήφισμα 46 συλλόγων  μελών της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων Ελλήνων Ρομά, ανακοινώθηκε, ο Αυτοπροσδιορισμός των Ελλήνων Ρομά ως εξής:

 


«Εμείς οι Έλληνες Τσιγγάνοι δηλώνουμε κατηγορηματικά και προς πάσα κατεύθυνση, ότι αποτελούμε ένα άρρηκτα συνδεδεμένο τμήμα του απανταχού Ελληνισμού.

Οποιαδήποτε άλλη θεώρηση, από οπουδήποτε και αν εκφράζεται ή/και εκπορεύεται, δεν θα μας βρίσκει απλώς διαφωνούντες, αλλά και αντιμέτωπους.

Εάν δε ποτέ, έστω και υποθετικά τεθεί ερώτημα περί απαλοιφής του ενός εκ των δύο συστατικών όρων της Ταυτότητάς μας, για την οποία δηλώνουμε υπερήφανοι, δηλαδή:

α) “Έλληνες”,

β) “Τσιγγάνοι”,

δηλώνουμε απερίφραστα, κατηγορηματικά και ομόφωνα, ότι επιλέγουμε την απαλοιφή του όρου “Τσιγγάνοι” και τη διατήρηση μόνο του όρου “Έλληνες”».


 

 

Ο Γιώργος Δημητρίου, είναι φίλος από το 1997.  Είναι Ρομά και διαμεσολαβητής, που μέχρι πρόσφατα συμμετείχε στο πρόγραμμα διαμεσολαβητών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.  Δεν μένει σε οικισμό Ρομά, όμως πάντοτε μιλάει για τα προβλήματα της κοινότητας του και προσπαθεί να ενεργοποιήσει μηχανισμούς που θα δώσουν λύσεις στα προβλήματα αυτά.  Στο πλαίσιο των προσπαθειών που κάνει, μου τηλεφώνησε προχθές.

«Το 8 Απριλίου 1971 στο Λονδίνο έγινε ένα φεστιβάλ για τους Ρομά το οποίο μετά το καθιέρωσαν ως Παγκόσμια ημέρα Ρομά» μου είπε και συνέχισε: «Αλλά εμείς ως Έλληνες Ρομά έχουμε κάνει την διακήρυξη μας το 2001 και αυτοπροσδιοριστήκαμε Έλληνες τσιγγάνοι. Με πολιτισμική διαφορά από τους υπόλοιπους Έλληνες.  Γλώσσα η οποία είναι μητρική και μιλιέται από όλους τους πληθυσμούς Ρομά Παγκοσμίως, την Ρομανί και ήθη και έθιμα που έχουν να κάνουν με την γέννηση, τον θάνατο, τον αρραβώνα, τον γάμο κλπ.  Όμως και αυτά  από μέρος σε μέρος διαφέρουν.

Εμείς είμαστε Έλληνες.  Όπως οι Πόντιοι Έλληνες.  Οι Θρακιώτες Έλληνες κλπ.  Σεβόμαστε το σύνταγμα έχουμε το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθε.  Στα γράμματα και τις τέχνες τα τελευταία 25 χρόνια έχουν γίνει άλματα.  Έχουμε νομικούς, γιατρούς παππάδες αστυνομικούς, δημοσιογράφους, δάσκαλους και είμαστε ενεργοί στην ελληνική κοινωνία ως Έλληνες».

 

Διαχρονικά προβλήματα, έλλειψη εμπιστοσύνης

 

Ο Γιώργος μιλά για τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι Ρομά στην Ελλάδα, λόγω της έλλειψης εμπιστοσύνης που υπάρχει προς αυτούς αλλά και από αυτούς.  «Έχουμε πολλά προβλήματα τα οποία είναι διαχρονικά.  Χρειάζεται πολιτική βούληση από το κράτος, προκειμένου δώσει λύση σε αυτά.  Όπως είναι η στέγαση, η παιδεία, η υγεία, η απασχόληση. Όλα αυτά τα χρόνια, κανένα από αυτά τα προβλήματα δεν προχωράει προς την λύση του, γιατί δεν υπάρχει βούληση, ενώ υπάρχουν κονδύλια από την Ευρωπαϊκή ένωση ώστε να φτάσουμε τους Ρομά στο επίπεδο του Μέσου Ευρωπαίου πολίτη. Κάτι που εδώ δεν υπάρχει. Φυσικά υπάρχει και ένα μεγάλο κομμάτι Ελλήνων Ρομά, το οποίο είτε δεν συνεργάζεται είτε δεν έχει την παιδεία για να καταλάβει, ότι τα πράγματα αλλάζουν παγκόσμια και ευρωπαϊκά ώστε να εναρμονιστούνε ανάλογα. Από την μια έχουμε ένα κράτος που αυτές τις ευαίσθητες ομάδες τις έχει στο περιθώριο και από την άλλη, οι ίδιοι οι Ρομά, έχουν ταυτίσει την ζωή τους με αυτά που τους εξανάγκασε το ελληνικό κράτος να νιώθουν. Να είναι στο περιθώριο. Έτσι ώστε να μην μπορέσουν να ενταχθούν στην κοινωνία.  Αν ένας είναι αποκομμένος από την υπόλοιπη κοινωνία, δεν θα πάρει την παιδεία και τα εφόδια αυτής. Δεν θα έχει ένα σπίτι που να πληροί τις υποδομές για να έχει μια σωστή υγιεινή. Την πρωτοβάθμια υγεία πρωτοβάθμια ή και την δυνατότητα προγραμμάτων εμβολιασμού, ώστε να είναι υγιείς και για την υπόλοιπη κοινωνία.

Πρέπει να υπάρξει μέριμνα για την εργασία ώστε να μη παραβατούν μην έχοντας άδειες και λοιπά εφόδια, ώστε να μπορέσουν να συντηρήσουν τις οικογένειές τους. Ένας που δεν έχει παιδεία δεν θα έχει και δίπλωμα για να κάνει το εμπόριο του πλανόδιου πωλητή.  Αν είχαν την παιδεία θα είχαν δίπλωμα κλπ.  Η παιδεία αν δεν υπάρχει, καθιστά ορισμένα πράγματα δύσκολα σε μια οικογένεια. Πολλές φορές αυτά τα προβλήματα τα έχουμε αναφέρει και στην ειδική γραμματεία που υπήρχε για τους Ρομά, και στην γραμματεία μετέπειτα όπως εξελίχθηκε. Δεν γίνανε ουσιαστικές παρεμβάσεις.  Είτε γιατί αυτοί οι οποίοι ζούσαν στους καταυλισμούς πιστεύανε ότι θα αλλοτριωθούν ως ταυτότητα Ρομανί, είτε επειδή η διείσδυση του κράτους σε αυτούς δεν είχε την  ανάλογη επιτυχία και την αποτελεσματικότητα. Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η έλλειψη εμπιστοσύνης η οποία όλα αυτά τα χρόνια καλλιεργήθηκε και από τις δύο πλευρές.  Δεν καλλιεργήθηκε μια σχέση εμπιστοσύνης».

 

Ο διαμεσολαβητής Γιώργος Δημητρίου

 

Ο Γιώργος είναι 53 χρονών.  Έχει δύο κόρες και δυο εγγόνια. Γεννήθηκε στον Δενδροπόταμο Θεσσαλονίκης και μεγάλωσε στην Αθήνα, στην Αγία Βαρβάρα.  Τα τελευταία δέκα χρόνια δουλεύει ως διαμεσολαβητής και τα τελευταία 30 χρόνια είναι ενεργό μέλος της κοινωνίας των Ρομά. Ως μέλος και πρόεδρος πρωτοβάθμιου και τριβάθμιου οργάνου. Το πρόγραμμα που μετείχε τα τελευταία χρόνια, είχε να κάνει με την σχολική διαρροή. Ξεκίνησε από το ΕΚΠΑ και συνεχίστηκε και σε άλλα πανεπιστήμια. Μέσα σε αυτά ήταν και το ΑΠΘ. «Εγώ πήγαινα μαζί με μια ομάδα ψυχολόγου, κοινωνικού λειτουργού και δασκάλου εμψυχωτή,  στα σχολεία, δημοτικά γυμνάσια, λύκεια, τα οποία παίρναμε λίστες με παιδιά τα οποία συστηματικά είτε δεν πήγαιναν σχολείο είτε είχαν μειωμένη παρουσία στα σχολεία αυτά. Φτιάχναμε ένα σχέδιο, βρίσκαμε τις οικογένειές και τα παιδιά και προσπαθούσαμε να στηρίξουμε την οικογένεια.  Να μάθουμε τους λόγους που συνέβαινε αυτό στα παιδιά και την οικογένεια.  Τους λέγαμε τις συνέπειες και τις επιπτώσεις.  Δηλαδή το ότι θα κόβονται τα επιδόματα, ότι το σχολείο έρχεται σε επαφή με την αστυνομία και την εισαγγελία, τους αναλύαμε τις κοινωνικές συνέπειες που θα έχει η οικογένεια και το παιδί αν δεν γνωρίζει γραφή και ανάγνωση και πόσο κακό θα ήταν αυτό για την ζωή του. Προσπαθούσαμε να γυρίσουμε κάποια παιδιά στο σχολείο και σε κάποια προσφέραμε έξτρα μαθησιακή διδασκαλίας για της ημέρες και ώρες που χάσανε.  Αυτές τις οικογένειές τις επισκεπτόμασταν ξανά και είχαμε μια συνεχή επαφή για να δούμε πως εξελίσσονταν.  Κάναμε εκθέσεις ανά τρίμηνο και μέσα στον χρόνο για να δούμε ποια παιδικά κατάφεραν να τελειώσουν την τάξη είτε να επιστρέψουν σε αυτή.

Όλο αυτό, πηγάζει από την ακραία φτώχεια κάποιων που σχετίζεται με την ανεργία και την περιθωριοποίηση των γονιών.  Αυτό έχει αντίκτυπο και  στην αντικοινωνική συμπεριφορά των παιδιών στα σχολεία.  Γίναμε μάρτυρές επεισοδίων. Το συμπέρασμα είναι αν η τοπική κοινωνία σκύψει πάνω σε αυτούς τους ανθρώπους θα μειωθεί η σχολική διαρροή.  Είδαμε ότι υπήρχε διάθεση για συνεργασία από τους γονείς και τα παιδιά.  Ήταν χαρούμενοι και ήθελαν να συνεχιστεί το πρόγραμμα.  Τελειώνοντας το πρόγραμμα τον Οκτώβριο, μας συγκίνησε όταν είδαμε παιδιά και οικογένειες να μας ψάχνουν και να μας ζητάνε.  Σταματώντας αυτό το πρόγραμμα, θα ξεκινήσει ξανά η σχολική διαρροή από τα παιδιά. Αυτό που γνωρίζω είναι ότι υπάρχει η ελπίδα ότι από την νέα σχολική χρονιά θα ξεκινήσει ξανά. Δεν πρέπει να σταματήσει λόγω της ιδιαιτερότητας και των πολλαπλών προβλημάτων που έχουν οι οικογένειές των Ρομά. Είναι ένα πρόγραμμα που ενθαρρύνει τις οικογένειες και τα παιδιά. Τα βοηθάει και τους δείχνει έμπρακτα,  ότι  μια μερίδα κρατικών λειτουργών και του ίδιου του κεντρικού κράτους ενδιαφέρεται για αυτούς. Ότι βοηθάει τις προσπάθειες τους να τελειώσουν το λύκειο είτε το γυμνάσιο. Ότι τους βοηθάει είτε να ξεκινήσουν, ενθαρρυμένοι από την παρουσία διάφορων ανθρώπων όπως δασκάλων κοινωνικών λειτουργών και ψυχολόγων».

 

 

 

«Ήμουν κι εγώ ένα βίαιο παιδί»

Ο Γιώργος, όχι μόνον τελειώσε το σχολείο, αλλα ήταν και πρόεδρος 15μελούς στο γυμνάσιο και το λυκειο οπου φοίτησε. «Την πρώτη δημοτικού, την πήγα στο σχολείο της Μενεμένης. Στην συνέχεια μετακομίσαμε στην Αθήνα λόγω της δουλειάς του πατέρα μου.  Ήταν μικροπωλητής.  Πήγα στο  11ο δημοτικό Αιγάλεω, στο 4ο δημοτικό Αγίας Βαρβάρας, στο 7ο δημοτικό Αγίας Βαρβάρας, στο 1ο γυμνάσιο Αγίας Βαρβάρας και 2ο στο ΕΠΑΛ Αιγάλεω» λέει και συνεχίζει: «Από την Θεσσαλονίκη φύγαμε το 1978.  Στο σχολείο οπου πήγα, δεν υπήρχε κοντά κοινότητα Ρομά.  Έβγαλα δημοτικό και γυμνάσιο και σταμάτησα στην Τρίτη λυκείου λόγω ενός σημαντικού προβλήματος υγείας που αντιμετώπισε ο πατέρας μου.  Πήρα εφόδια και γνώσεις που με κάνανε καλύτερο άνθρωπο. Όταν έφυγα από εδώ ήμουν ένα παιδί βίαιο και γενικά η παρουσία μου στα άλλα παιδιά ήταν ιδιαίτερα προβληματική.  Στην Αθήνα αυτό που κατάφερε να μου κάνει το σχολείο ήταν να συμπλεύσω με τον τρόπο που λειτουργούσε το σχολείο, συμμετέχοντας ενεργά.  Το ίδιο έγινε και στο γυμνάσιο και το λύκειο. Μάλιστα μου έδωσε την δυνατότητα να με αναγνωρίσουν και να είμαι πρόεδρος του 15μελους και στο γυμνάσιο και στο λύκειο έχοντας την αποδοχή 17 τάξεων..  Όλα αυτά με έκαναν να βλέπω διαφορετικά τα πράγματα όσον αφορά την μάθηση και την παιδεία.  Αυτό το πέρασα και στα παιδιά μου.  Και οι δύο κόρες μου, έχουν πτυχίο νοσηλεύτριας και τους δόθηκε η ευκαιρία όποτε ήθελαν να βρουν δουλειά.

Εγώ είχα την δυνατότητα να δώσω την ώθηση στα παιδιά μου για μάθηση. Αντιθέτως οι γονείς μου δεν είχαν γιατί και οι δύο ήταν αγράμματοί. Παρόλα αυτά με βοήθησαν και με στήριξαν, και ποτέ δεν με σταμάτησαν ή δεν έβαλαν εμπόδια για να σταματήσω το σχολείο».

 

Με τον Γιώργο Δημητρίου, Ρομά διαμεσολαβητή, περνώντας περιμετρικά τον Δενδροπόταμο Θεσσαλονίκης, φτάσαμε στον οικισμό  Ρομά, Αγία Σοφία.  Εκεί συναντήσαμε τον Βασίλη Μπάφα.  Διαμεσολαβητή από το 2016 και κάτοικο του οικισμού.  Πατέρα  τριών παιδιών. 


 

 

Καθόλου σχόλια

    Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

    Subscribe To Our Newsletter
    Subscribe to our email newsletter today to receive the latest news!
    No Thanks
    Με την εγγραφή σου συμφωνείς να λαμβάνεις τα νέα και τα ενδιαφέροντα θέματα του HumanStories και με την Πολιτική Προστασίας Δεδομένων. Μπορείς να διαγραφείς από την λίστα οποιαδήποτε στιγμή.
    Don't miss out. Subscribe today.
    ×
    ×
    WordPress Popup Plugin
    Subscribe To Our Newsletter
    No Thanks
    Με την εγγραφή σου συμφωνείς με την Πολιτική Προστασίας Δεδομένων.
    Don't miss out. Subscribe today.
    ×
    ×
    WordPress Popup Plugin